Kelliem 2en
X'inhi d-diagnosi? Kif tiddeċrivi l-istatus fejn huwa li nkunu illum? Nistgħall nibda magħkom, Ministru Jonsson?
Kelliem 3en
Fejn. Qed aħna f’puntu kritiku għas-sigurtà Ewropea minħabba l-invażjoni fuq skala kbira tal-Ilmajj tal-Ukrajna minn Russja, u l-ħaġa li qed naraw, madanakollu, hi li Russja jista’ ma tkunx għalhekk qawwija kif ħafna qalu, imma dan ma jagħmilxhax inqas perikoluża, għaliex għandha tendenza li tieħu r-riskji kbar politiċi u militari. Tippjorata tkun ħafna brutali, mhux biss barra, iżda wkoll ġo. l-Ukrajna u bħalissa għandha xi vantaġġi tat-tattika, b’mod partikolari meta wieħed jitkellem dwar il-produzzjoni ta’ missili balistiċi, ta’ droni Shahed ta’ reazzjoni jew ta’ Gepard 2, kif ukoll ta’ bumbi li jitgħaqqdu, li jagħmel li l-ħbieb tagħna fuq l-Ukrajna jkunu qed jiffaċċaw sfidi kbar fuq il-pjan militari bħalissa dwar il-kapaċitajiet ta’ impatt long distanzi. Naturalment, dan jidħol f’kombinazzjoni ma’ dak li qed ngħidu dwar ir-Russja li għandha ambizzjonijiet kbar biex tirrikostitwixxi l-forzi armati tagħha u terġa’ tiġi, b’mod ta’ ngħidu, aktar qawwija, billi tiżdied il-għadd ta’ sodieri tagħha għal 1.5 miljun. U naturalment, fejn għandha brigadi bħalissa, se tiżdied għal diviżjonijiet; fejn għandha diviżjonijiet, se tiżdied għal korpi u hekk għal hemm. Allura, hemm bosta possibbiltà li jkun hemm espansjoni militari kbira mill-Russja. għalhekk huwa importanti ħafna li, bħala Ewropej, nkun faddejlu nkunu nwasslu l-ħila ekonomiċi tagħna f’ħila ta’ qtil f’din iż-żmienijiet diffiċli u nagħmluh b’mod faċli, fuq bażi tal-accord ta’ ’l-Haġa. L-aħħar punt, allura, naturalment, x'inhi li qed naraw ukoll huwa li l-Russja qed tikber il-ħsib biex tieħu riskji aktar meta jidħlu f'din l-ħidmiet ibridi, qed naħseb fuq kollox, minn disinformazzjoni għal elementi kiberneti jew CNA u CNE, u qed naraw ukoll atti ta' sabotazzjoni, bħal f'Leipzig fil-Ġermanja, fil-Polonja, u fl-Estonja, jien naħseb li dawn huma ftit eżempji.
Kelliem 2en
Grazzi ħafna, Ministru Jonsson. Kummissarju Kubilius, x’inhi l-għadd li trid iżżid meta tispjega l-ambjent tagħna ta’ sigurtà?
Kelliem 4en
Hemm, jien. L-ewwel nett, grazzi ħafna għal din id-dawl, u qiegħed naqra l-ittra tal-konferenza kollha, "L-Ordni Ġdida tad-Dinja", u kont qiegħed naqra, aħna għandna jekk ma naħsibx li għandna nsemmuha "Id-Dsordni Ġdida tad-Dinja". Inti taf, u aktar preċiżament, inti taf, fejn aħna, u dan ifisser, inti taf, fdawn il-trasformazzjonijiet kbar madwar id-dinja, dak li huwa neċessarju ħafna huwa l-ordni Ewropew. Inti taf, fid-Daħla ta’ l-Ewropa u l-possibilità li, inti taf, tinbiegħed, inti taf, xi forma ta’ poter b’mod aktar wiesgħa. Allura, dak li qal il-Ministru huwa tassew korrett: aħna lkoll narawhu, narawh dawn l-elementi prinċipali. Gwerra tar-Russja, inti taf, l-ahħar fuq il-kontinent Ewropew jew gwerra neo-imprijalista kontra l-Ukrajna, dan huwa ċar ħafna. U, inti tafham, il-ħsieb tagħna huwa b’mod ċar li nħarru r-Russja, imma jien naqsam ngħid li l-livell li s-snin il-ħdejn, inti taf, li għamilna huwa mhux qed jħarreġ ir-Russja kif nixtiequ. nara. Russja qed tikber il-kontrizzjon tagħha, l-ġimgħa d-dieħla għandna niftakru li Russja se tiżdied il-budget għall-gwerra tagħha b’30%, sa 180 biljun euro, u għal darb’ oħra, fuq għalqu, jien niftakkar sew mill-ġimgħat tiegħi bħala Prim Ministru, f’din ir-reġjun, inti taf, ma nistgħux nqabbdu l-istatistiċi nominali, għandna nqabbdu l-istatistiċi f’parità ta’ poġni ta’ xiri. U għalhekk jekk tuża dawn il-metodi ta' qisim għall-budget tal-gwerra Russu ta' 180 biljun euro, toħloq numri li jindikaw li r-Russja hija pronta li tħalli bejn 500 u 550 biljun euro l-ġimgħa d-dieħla, li huwa ammont li huwa ugwali għal dak li l-Unjoni Ewropea kollha hija pronta li tħalli għall-ħarsien, u jista’ anqas ftit. U naraw li r-Russja għadha tindaħal potenzjal għall-innovazzjoni, għall-modernizzazzjoni tad-droni jew xi kwalunkwe għodda oħra li juża, u anke jekk hija tikber il-produzzjoni. L’isna scorsa kienu jistgħu jipproduċaw madwar 1,000 missili balistiċi, din is-sena huma lest li jipproduċaw, jew forsi jitlaqgħu ma’ 2,000, u inti taf li fuq il-passa Ewropew ma nipproduċax missili balistiċi qabel. Hekk fejn huwa li nqegħdu. It-tieni fattur, b’mod ċar, huwa d-dinja ta’ partners transatlantici tagħna, li m’humax marbuta mal-elezzjoni, iżda b’mod ġenerali.
il-programm strutturat qawwi tagħhom li jitella' aktar aktar lejn il-Paċifiku Indjan, il-ragunijiet huma ċari: il-qalb ta' Ċina u biex jitnaqqsu din il-ħila li qed tiżdied, se jitella' l-riżorsi tagħhom lejn Ċina, kif jgħid il-ġeneral Alexis Grinkiewicz meta jgħid li jekk ir-Russja u Ċina jkunu iddeċidew fl-istess ħin biex jibdew xi forma ta' aggressioni jew gwerra kbira, l-Istati Uniti ma jkunux qed ikunu jistgħu jkopru l-ftontaġġi kollha fl-istess ħin. Ghalhekk qed jitolbu jien nħallsu r-responsabbiltà prinċipali fuq id-difiża Ewropea, li għal darb'oħra jipponejna talba ħafna ċara. X'inhi l-ħaġa li għandna nagħmlu issa, hawn. Jidher ċar, taf, x'inhi fuq l-agenda tagħna bħala priorità. Naturalment, appoġġ lil l-Ukrajna minn naħa waħda, u skond, taf, l-appoġġ tal-Ukrajna għalina. Intendi li li naħdem nistgħu nistgħedu lill-Ukrajna kif inhu possibli biex verament nirriżorġu l-ħiliet difensivi tagħna. U dan huwa eżatt dak li qed jinteressana ħafna f’dan il-mument. fuq l-agenda, imma biex nasluq dak li nsejħulu preparazzjoni difensiva 2030, għandna naraw tliet pilastri f’din il-preparazzjoni: pilastru materjali, jiġifieri produzzjoni, finanzjament, procurement u bħal dawn, fejn qed nagħmlu ħafna, iżda mhux kollox qed jitella’ f’din it-triq, għalhekk. il-livell li rridu niksbu hawnhekk kien importanti ħafna, skont ir-rapport tal-Aġenzija Ewropea għad-Difiża li qaletilna li nista’ niksbu l-għan tas-sena 2030. Għalhekk għandna nħejmu konklużjonijiet. Imma ħlief il-ġid tad-difiża, li huwa marbut ħafna ma’ dan, hemm dak li nisma’ nqisu ‘il-preparazzjoni istituzzjonali tad-difiża’, li jidher minn xi rapport tieħu dwar il-Kunsill tas-Sigurtà u d-diskussjonijiet li qed nippruvaw issa. U l-waħda l-ohra hija dak li nisma’ nqisu ‘il-preparazzjoni politika tad-difiża’: kif nibqgħu nħarsu l-volontà politika tagħna? inħarsu ruħna, inħeġġdu l-Ukrajna meta r-Russja tkun qed tagħmel attakk għal din il-volontà politika tagħna b’kull mezz ibrid li għandhom.
Kelliem 2en
Grazzi hafna. Allura, nafhem li inti l-ewwel Kummissarju b'din ir-rol speċifiku għall-defiża u l-ispazju, u naturalment, rajna numru ta' inizzjattivi, partikolarment wara li r-Russja għamlet l-ebda invasjoni fuq skala kbira ta' l-Ukrajna, aktar minn ħames snin ilu. Allura, meta naraw il-miżuri u l-iżviluppi fl-Unjoni Ewropea, iżda wkoll aktar ġeneralment fl-Ewropa, x'inhi, skontok, il-passji l-iktar importanti u sinifikanti li għamilna sa llum?
Kelliem 4en
Hemm, nitkellem, taf, minn l-ewwel jien kont ngħid li fid-difiża Ewropea għandna nkunu b’mod li jwassalna għal pass kbir. Ma nistgħux, taf, nagħmlu bidla gradwali. Biex dan seħħ, għamilna dak li nistgħu nsemmuh ‘pass finanzjarju kbir’ – fost il-State Membri u aħna bħala istituzzjonijiet tal-UE, il-State Membri wifqu ma’ NATO biex jgħollqu l-ispiża tagħhom fid-difiża sa 3.5 % għad-difiża bażika, imbagħad 1. 5 għal xi ħaġa relatata mal-ħarsien u biss biex nipprova nifhmu x’hemm jkun għalhekk. Jekk nipprova nikkalkulaw kemm il-State Membri se jispendu sa 2035 meta jwasslu għal din il-mira, huwa xi ħaġa sempliċi ta’ artimetika: niġġeddu għal numru impressionanti, madwar 6.8 triljun ewro. Triljun, mhux biljun. Wara, aħna, taf, ħoloqna strumenti finanzjarji ġodda bħal l-istqarrija ta’ SAFE, il-klausola ta’ skontri nazzjonali, l-istqarrija ta’ appoġġ għall-Ukrajna. Dawn huma strumenti importanti li qed jaħdmu sew, u aħna, ovvjament, fil-Qafas Finanzjarju Pluriennali li ġej, qed nipproponu żied ta’ ħames darbiet ikbar fid-difiża u l-ispazju. Nistgħu nwieġed il-ħaġa li għidt: huwa importanti ħafna li l-gvernijiet jappoġġaw dawn il-promessi, taf. Iva, minn il-gvernijiet huwa tajjeb, imma għandna nifhmu ukoll kif dan jidher fil-prattika u kif, inti taf, ir-responsabbiltà dwar id-difiża fil-Ewropa huma mqassma. Allura, jekk għandniex dawn il-130 biljun euro għall-ispazju u d-difiża, nistgħu nimmaginaw li jista’ jkun hemm distribuzzjoni ta’ 50-50 % bejn l-ispazju u d-difiża, li jfisser li d-difiża tkun għandha madwar 65 biljun euro, jew xi ħaġa bħal dan. U jekk niqra’ 65 biljun euro ma’ 6... 8 triljun euro għal difiża nazzjonali, tara x’inhu d-differenza u x’inhi r-rol. Nistgħu ninkoraġġu l-Istati Membri biex jinklutu l-ħlasiet kbar ta’ flus b’mod prudenti. Dan huwa r-rol tagħna. U dan huwa x’qed nagħmlu… Dawk dejjem jgħidu hekk. Issa l-flus huwa ħaġa tajba, imma ma naħsibx li qed nipproteġu ruħna, taf, kontra l-kulħadd ta' dawn id-droni u ħaġa bħal dawn. Biex naħseb fuq il-produzzjoni. Tafu kif, x'inhi l-istatus tal-produzzjoni? U ngħid
iva, f'xi każijiet qed niżdiedduw ħafna malajr il-produzzjoni, setturi differenti, taf, setturi differenti qed jitella' ħafna sew. Is-setturi svedi qed jitella' ħafna sew. Imma dar għal darb'oħra, inti taf, għandna naraw ukoll li d-diffikultajiet qabelna huma kbar, kif dejjem, minn d-diffikultajiet li kellna nqabduh. Eżempju wieħed biss. Qed naħdem fuq il-qarz ta’ appoġġ għall-Ukrajna. Huwa jgħaddi permezz ta’ servizzi tagħna, permezz ta’ servizzi tiegħi. Qed nitħallew nġibu l-kontatti kollha ma’ l-Ukrajniji b’mod effiċjali ħafna, huwa strument li l-Ukrajniji qed jgħidu li huwa l-aktar strument tajjeb li għandhom f’ġeneral fil-mekaniżmi ta’ appoġġ. F'dan il-ġimgħa, aħna, kif tafu, se nilqgħu lill-Ukrajna finanzjament ta' 28.3 biljun euro fuq 60. Il-kontatti jitkellmu mill-Ukrajna. U nofs dan il-ħlas, madwar 15 biljun, se jitħaddem għall-produzzjoni ta' droni. Il-Ukranjani huma bravi ħafna fuq il-produzzjoni u għandhom jibqgħu jipproduċaw biex jilħqu r-Russja, madwar 10 miljun ta' droni. Dan huwa ammont kbir. Għandna nifhmu x’jisemmi dan. Huwa madwar 30,000 droni għal jum. Imma r-Russi qed jipproduċaw il-istess kważi ta’ d-djunji, tafu. Dan huwa dak li għandna nkunna qed niffaċċaw. Aħna fl-Ewropa qed nipproduċaw madwar 1.5 miljun ta’ droni. Biex nitkellem darbajt, għal darb'oħra huwa neċessarju li nifhmu li madwar 10 miljun, 10 biljun euro, l-Ukrajniji huma lesti jspendu għal difiża għall-ajru u difiża kontra missilli. Inklużi 8 miljun ta' biljun li jitella' għall-produtturi Ewropej, 2 biljun lil produtturi ta' PAC-3, iżda dan huwa storja oħra. Hemm nuqqas kbira ta' missili Patriot PAC-3, iżda fost dawn l-8 miljun ta' biljun... 8 biljun euro, inti taf, liema liema liema liema liema liema liema liema liema liema liema liema liema il-kontatti jiffokaw fuq x’inhuma l-impriżi Ewropej kapaci li jagħmlu. Il-kontatti huma għal 28-29 sena. Hija li għaliex verament tinquża lilna ħafna. Dan jfisser li li għadna nibqgħu ndum lura fid-difiża tagħna u ma naqblux l-ħtiġijiet tal-Ukrajna. Ma qed nitkellemx dwar il-ħtiġijiet tagħna. Għalhekk huwa kruċjali li n-espandaw il-produzzjoni tagħna.
U ma nafx jien dwar id-dettalji li għandna nagħmlu. Nara numru ta’ suġġetti. Wieħed minnhom hu problema strutturali kbira, jiġifieri il-frammentazzjoni tal-industrija tad-difiża tagħna. Ma naqra’x il-kollha tar-rapport ta’ Mario Draghi fuq dan. Imma dan huwa, inti taf, dak li huwa, jiġifieri… jipproduċi, inti taf, xi ħsieb ta' limitu dwar kemm nistgħu nkunu naħsbu f'għoli t-tibqa' tal-ħruġ mingħajr l-istambat li nagħmlu biex innaqqsu l-frammentazzjoni tal-mercati. U, it-tieni, b'mod ċar, dak li l-industrijiet qed jitgħallmu u d-dawl li l-Ukranjani qed juru b'mod eżemplari. U jista' anke ir-Russi qed juru l-eżempju. Il-industrija tagħna qalet: « Iva, forsi l-problema tagħna hija li aħna bħal il-industrija tagħna, kif jgħidu, hija troppo indirizzata għal dak li jissejjaħ produzzjoni ta’ moda qawwija. Ħafna teknoloġikament avanzata, ħafna għolja u impossibbli li tiżdiedha malajr. U qalu li għandhom jitnaqqsu l-attenzjoni, mingħajr ma jħallu l-ħafna għall-qasba għolja, taf, teknoloġiji ħafna ħafna avanzati, taf. għandhom jitellaqqu għal dak li jgħidu li huwa "produzzjoni sew". Taf tiegħu, li mhuwiex tant komplikat teknoloġikament, imma għadu jwassal il-miri. Huwa l-ħin u huwa aktar possibli li tiżdied u tiskali l-produzzjoni, taf. Allura, naqsa’ li kieku dawn li hsejjer li, intom, li għandna nitgħallmu, u għandna nitgħallmu ukoll kif nibnu l-proġetti pajjuż-europej tagħna. Minħabba l-frammentazzjoni, din hija task kbir għalina li nifhmu kif nibnu proġetti paneuropi, u għalhekk ippreżentajna dawn il-proġetti Ewropej ta’ interess komuni fid-difiża (EDPCI) bħala strument ġdid li jservi biex nagħmlu l-istess.
Kelliem 2en
Ministru, issa inti. X’inhi l-aktar miżuri importanti li ntuġġiċċew li ġew ittieħdu, billi naraw wkoll lejn il-passat iżda wkoll lejn fejn ninsabu illum?
Kelliem 1en
Ahna nistgħu niddikjaraw li nkunu storiku tal-CSTP. Inti taf li ktibt il-ħsieb tiegħi d-doktorat fuq dan is-suġġett qabel madwar 20 sena. Kuntu kritiku qawwi dwar kif kienu qed jiżviluppaw sa llum, iżda issa qed jitħawwad. Biex nippartejna, allura, l-UE qatt ma setgħet tieħu sehem fil-požizzjoni militari, imma issa se tagħmel dan. Imma permettuni li ngħid li, skontni, hemm żewġ għalliemiet verament importanti fuq il-pjan tal-UE. Wahda minnhom hu l-EPF u l-EPF kien essenzjali fil-bidu biex jinkoraġixxu l-Istati Membri biex jipprovdu lill-Ukraini l-ħwienet militari, għaliex kienu jafu li dawn kienu se jiġu sostitwiti. Bħala riżultat, naħseb li dan kien pass importanti ħafna. L-oħra, naturalment, hija d-dwar il-loans tal-UE għax dawn huma li qamu jgħinu lill-Ukraini jibqgħu jilħqu meta l-Amerikani waqfu milli jagħtu l-hels finanzjarju u militari għal fuq il-ħadd tal-Ukrajna, barra mill-pakketti POL li nixtri minn għand l-Amerikani u li ma qalulniex għalihom. Dawn il-ħidiet kienu effettivament għaddejja storici, naħseb. Kienet xi ħaġa ħafna importanti, bħal ma nafu int. Aħna wkoll aħna bosta miftuħa nirrieda l-assi Russi immobilizzati, iva, din hija l-posizzjoni Soċveġa dwar dan. Bħala riżultat, hemm rwol ħafna sinifikanti f’dikjarar li l-Ewropej ikunu jistgħu jappoġġaw il-Ukrajna, inkluż permezz ta’ qerried mill-UE. L-oħra hija l-apertura tal-Patt ta’ Stabbiltà. Ġie ppubblikat bħala joffri 800 biljun euro zejda lill-Ewropa. Dawn huma flus tal-Istati Membri, imma għadu 800 biljun. Jiena naħsej li meta tiftaħ dan il-ġabra, il-istati membri kienu jistgħu u, nittama, jridu jwettqu l-wegħdiet tagħhom li jwasslu għal 5 %, li minnhom 3.5 % se jintuża għal spejjes militari bażiċi. B’hekk, darbtejn oħra, flimkien mal-loans SAFE, li naħseb li huma importanti anke jekk, kif inti taf, l-Isvezja għandha dejn pubbliku baxx u mhix parti mill-SAFE, napprezzaw il-loans SAFE. Allura naħseb li dawn huma importanti, u l-UE ukoll, inti taf, tagħmel affarijiet importanti, bħal kooperazzjoni fuq R&D, regolamentazzjoni tal-industrija, u għandek xogħol ħafna importanti fid-difiża omnibus.
tara, billi nassiguraw li nistgħu nderegulaw u nnaqqsu l-birokrazija, issa hemm review ukoll tad-direttiva dwar il-procurement, dawn il-ħidiet huma importanti ukoll għall-forza posture u l-ħardwer militari u jistgħu jassiguraw li l-UE u l-NATO jkollhom rwol komplementari, naturalment il-NATO hija l-garanzija prinċipali, naturalment meta wieħed jitkellem dwar l-Artiklu 5 u d-difiża kollettiva, imma l-UE tista' effettivament supporjaw dan. Uħaqq naħseb li kien hemm koordinazzjoni tajba biex niġġarantew li l-krediti SAFE u l-miżuri li qed nippruvaw liema hemm il-ġdid fuqhom ikunu kooridnati sew malajr malajr malajr malajr malajr malajr malajr malajr malajr malajr malajr malajr malajr ma' l-istella tramuntana tal-ġdid militiari tagħna, li tkun il-mira ta' l-能力 li l-NATO għalina kollha stabbiliet.
Kelliem 2en
Imma, forsi, nistgħu hawn fuq dan il-punt żgħir: kif norganizzaw ruħna. Intendi, kif għidt inti ukoll, għalna, naturalment, it-twissija kbira fil-politika tas-sigurtà kienet li ddahalna fl-NATO bħala riżultat tal-invażjoni Russa. Imma din hija, naturalment, mistoqsija dejjem, kif nippartew xi responsabbiltà. U tkun possibbilt, Paul, tistaqqlu aktar dwar dan, kif tara dan, jien, jekk jien għandux rwol aktar speċifiku għall-Unjoni Ewropea fuq il-ħarsien u jekk ukoll il-programm aktar wiesgħa ta’ preparazzjoni? Kif tara dan f’relazzjoni, jekk jogħġbok, ma’ ħafna ħsibijiet dwar ir-rwol tal-NATO fil-futur?
Kelliem 1en
Aċċetta. U ħafna qasir minn hemm, l-istess perspettiva fuq il-flank ta’ fuq, li hi għaliex dejjem ħsiebni ħafna, huwa li l-ambjent tas-sigurtà qiegħed inkoraġġutament trasformat minn meta l-Żvezja u l-Finlandja ndaħlu fl-NATO, min-naħa tal-planifikazzjoni militari. Dan issaħaħ minn reġjun ta’ mhux magħruf għal wieħed magħruf, għaliex issa aħna ndaħħluwa taktikament, strategikament u operattivament fid-dizzjunji tad-difiża tal-NATO. Biex niġu l-impenn veru fuq il-kooperazzjoni tad-difiża Nordinika. Kont għeddejt li kienet il-kooperazzjoni difensiva Norejjika hija kooperazzjoni għal soluzzjonijiet ta’ żmien il-paċi, imma issa nifhem iktar traċċjoni li nagħmelha. Nistgħu nibnu dawn il-partnershipijiet il-ġodda kollha, bħal dawk mal-għadir ta’ taħt il-baħar ma’ Pollandja u bħalhekk. Dan kien huwa l-istess, iżda l-UE għandha rwol importanti u aħna nipprattu dan, eżempju madwar ASEP, li kien importanti. Dan ħa jassigura li f’dawn l-ewwel snin, konna nistgħu ntripljaw il-kapaċità tagħna biex nipproduċċaw 155. Naħseb li dan huwa għalfejn huwa suċċess importanti. Qed nużaw finanzjament tal-EDIP biex nimxu lejn KTH: ilbieraħ kontna f’KTH. Bħal darb'oħra. Qed nipprovduw ċentru ta' eccellenza jew ċentru ta' eccellenza Soċvejż għall-forniment ta' pulver tal-ġun tal-nitroselluloża. Nafik li hemm bosta ħafna eżempji, nafik ukoll meta jkun diskors fuq il-kooperazzjoni, u biex nitella’ dan — il-kunsill tiegħi — li l-proposti li jiġu mill-Kummissjoni ikunu miktuba sew. u ħafna adattati, għaliex inkella aħna, il-ministri tad-Difiża, nippruvaqw il-ħin kollu nitkellmu dwar dawn id-dettalji kollha, u nemmru għal dawn il-laqgħat ministratali fejn inqisbu l-ħsieb il-kbir għaliex nitkellmu wkoll dwar kwistjonijiet tekniċi. Iva, għaliex bħalissa hemm xi inizzjattivi ħafna mill-UE u dan jafakkar biss fuq dak li qed nitkellmu fuqu fil-FAFC.
Kelliem 2en
Mr. Capitas, meta kont kien għadek f’Salem din il-ħivija fil-konferenza dwar is-sigurtà, tkellimt dwar ideat liema jrid li ssir ‘bomba kbira’ fid-difiża Ewropea. Tkellimt dwar il-ħtieġa għal Kunsill Ewropew tas-Sigurtà. U għaddieħra ta’ innovazzjonijiet istituzzjonali. Issa, kif naraw minn President tal-Kummissjoni von der Leyen, hi ukoll appoġġat l-idea ta’ Kunsill Ewropew għas-Sigurtà. U wkoll il-ħidma fuq protokoll Ewropew għas-sigurtà, li huwa mod biex nipprovdu għal numru ta’ dawn il-minacċi li jista’ li jkunu taħt livelli partikolari. Issa tistaqsi ftit biex tispjega għaliex tahseb li huwa meħtieġ ukoll li niddiskutu kif naħdmu mal- sigurtà fl- Europa f’dan il- kontext?
Kelliem 1en
Hemm, grazzi ħafna. Għal darb oħra, mistoqsija tajba u l-mistoqsija preċedenti wkoll lil Paul. Inti għafx, kont qiegħed ngħid f’Salem, ħafna sempliċi, li aħna għandna bżonn, inti għafx, ta’ qabża kbira finanzjarja, ta’ qabża kbira industrijali, imma għidt ukoll li aħna għandna bżonn ta’ qabża kbira intelettwali biex nipprovaw id-defiża tagħna. Preparazzjoni, u bħalma għidt, inti taf, dwar il-preparazzjoni fid-difiża, nara dawn it-tliet pilastri – materjali, istituzzjonali u politiċi – li huma importanti ħafna. Qed nibdew niddiskutu din it-tema, imma għadu, inti taf, jeħtieġilna mmur għal aktar fondo. dwar l-ibridi, taf, u wieħed fejn qed nitkellem dwar il-preparazzjoni difensiva istituzzjonali, qed nipprova nagħraf fejn aħna fil-perjodu twil, taf, u nara li l-ġenerazzjoni tagħna u l-ġenerazzjoni iġġenirata għandhom id-dritt li jgħaddi minn żewġ trasformazzjonijiet kbar fl-istess ħin. Wahda hija dik li quali ninsemgħu, taf, trasformazzjoni li ssir darba f’kul sent il-ġimgħa. U l-oħra li ssir darba darb’oħra f’ħamsin sena, jew jekk trid, millennju. U taf, x’inhi din il-millennju? Li l-Ċina u l-Indja qed terġgħu, taf, tkun għalhekk għaliex qed jirritornaw għal poweri ekonomiċi qawwija u liema qabel it-tmiem ta’ dan is-seklu. Din kienet ir-realtà tal-ġdid tal-annimali qabel il-vjaġġi kbar ta' Kristoforo Kolomb. Dan hu li ġej. X’inhi l-konsegwenzi li jirriżultaw minn dan, ma nistgħux nistabbilixxew biss. Imma wieħed minn dawn il-konsegwenzi huwa li l-Amerikani qed jitilqu għal strateġija twila mudell. Qed jitilqu għall-Indo-Pacific, li huwa ħaġa li ma naqgħux nikkritikahom, tafu. Il-mistoqsija hija kif se jkun dan u kif għandna nippreparaw aħna lilnafsna u bħal dan. Dan huwa, inti tafhom, mistoqsija teknika. It-tieni trasformazzjoni li hija relatata ma' dan hija dik li nsejmillha it-trasformazzjoni ta' 100 sena: hija t-trasformazzjoni tad-difiża kollettiva ta' l-Ewropa. Mill-bidu, inti taf, tal-NATO, kien huwa difiza kollettiva trans-Atlantika ta’ l-Ewropa. Issa, mal-NATO 3.0, fejn ir-responsabbiltà prinċipali tal-Ewropa dwar id-difiża tal-Ewropa, dan jfisser li din id-difiża komuniċi transatlantika tal-Ewropa qed tinbidil għal difiża komuniċi Ewropea tal-Ewropa.
Biex ikun hemm, inti taf li l-Istati Uniti se jibqgħu superpotenza nukleari, inti taf li l-ħarsien tagħhom se jibqa’ hemm, iżda għandna nifhmu li qed nemmnu f’din id-dinja. U jista' nsejha kif inhu rridu, taf, il-pillola Ewropea ta' NATO u bħal dan, taf. Imma dan jeħtieġ minna wkoll li nifhmu kif għandna ntransformaw l-approach istituzzjonali tagħna dwar materji tad-difiża fuq il-kontinent Ewropew. U hawn għandi affar sempliċi ħafna, tafu: dejjem nirrakonta dan – ma huwiex kontra NATO. NATO se jittrasforma, tafu, f’struktura aktar Ewropea fuq il-kontinent Ewropew. U dejjem ngħidu li NATO hija qawwa militari. L-Unjoni Ewropea hi t-tmexxija ekonomika. Din hija d-diviżjoni ta' xogħol tagħna. U mbagħad il-ħaġa hija kif se nistgħu nużaw din il-qawwa ekonomika Ewropea biex nitilqu l-ġid tagħna fil-kapaċità difensiva. Dan se jibqa'. Imma biex nibni din il-pillola Ewropea, jekk jogħġbok, ta' NATO, għandna nifhmu sew x'inhi dik li r-rapprezentant tal-Kummissjoni repetiet diversi drabi, inkluż waqt l-aħħar diskors dwar l-Istitu tal-Unjoni. Kullna smajna din il-kliem, tafu, dwar il-Kunsill Ewropew tas-Sigurtà. Imma qabel dan, qalet: ara, id-doktriji, l-istituzzjonijiet u l-proċessi ta' deċiżjonijiet li ħoloqna fi żmien il-paċi u li jridu fuq il-kunsens u hekk, m'għadhomx adatti għal dan il-ħsieb f'din il-ħin li, kif hija tqis, jissejjaħ l-ordn ġdid tad-dinja jew iż-żmien ta' id-disordni ġdid tad-dinja. Hekk għalfejn huwa r-realta. Dan jfisser li għandna naraw ħafna ħafna aqwa. Kif norganizzaw ruħna aħjar minn perspettiva istituzzjonali. U hemmhekk jidħol is-suġġett: inti taf, l-istituzzjonijiet tagħna li għandna, bħal il-Kunsilli tad-Difiża tal-Unjoni Ewropea, per eżempju, u hekk. Hawnhekk jkunu għall-għan? Għalfejn jien, nistgħu wkoll nippruvaw niġru xejn ieħor aħjar organizzat b’żewġ oġġettivi prinċipali. Jekk aħna, bħala Ewropej, nikkonsegnaw ir-responsabbiltà għal difiża Ewropea, allura għandna nwieġbu din il-mistoqsija: kif, inti taf, nibnu bażi ġeografika? difiża Ewropea aktar qawwija: ma għandiex tkun limitata biss għall-Istati Membri tal-Unjoni Ewropea; min-naħa waħda għandna
għandna l-Istati Uniti, għandna in-Norveġja li huma membri tal-NATO iżda mhux membri tal-UE, u għandna l-Ukrajna li mhix membri tal-NATO u mhix membri tal-UE. Il-NATO mhix ċar ħafna dwar meta l-Ukrajna tkun tista’ tidħol fl-Unjoni Ewropea, jista’ jkun aktar ċar iżda għadha se jieħu żmien, u għandna bżonn l-esperjenza ta’ l-Ukrajna li tkun provaet fil-gwerra, mhux f’10 snin, iżda issa. Għalhekk huwa dan li għandna nkunu naħsbu wkoll kif nistgħu nagħmluh. Ghalhekk qed nitkellem dwar Unjoni Ewropea tad-Difiża li tista' tkun, taf, xi tip ta' framework ġdid, taf, għal kulħadd fuq ħodna ugwali, taf, biex wieħed jitlaqgħu, dawk li jridu jitlaqgħu, taf, u biex nibnu din il-bażi ġeografika l-aktar wiesgħa għal preparazzjoni tagħna għad-difiża. U zweit, għandna wkoll naraw kif nistgħu nagħmlu l-framework istituzzjonali tagħna aktar effettiv, għax dawn il-27 huma tajbin, imma mhumiex l-aktar effettivi, mhux faċli, taf, mhux faċli. Ghalhekk niġġedded li nirritorna għall-ideat li kienu ppubblikati għal-ewwel minn Emmanuel Macron u Angela Merkel fl-2018, jiġifieri li nkunu għandna dak li semniejna Kunsill tas-Sigurtà Ewropew. B’modu ftit simili għal dak li għandna issa b’dan il-format E5, E5 plus il-pajjiżi kbar, tafu, il-pajjiżi b’qawwi ta’ difiza qawwija u qawwi ta’ kapacitajiet industrijali, kapacitajiet industrijali ta’ difiza għandhom jiltaqgħu hawnhekk, b’membri rotattivi minn pajjiżi differenti. il-pajjiżi, inti taf, il-pajjiżi kbar b’kapa’ ta’ difiża qawwija u kapa’ ta’ l-industrija difiża qawwija għandhom jingħaqdu hawn. Jista’ jkollna membri rotattivi minn reġjuni differenti sabiex ikun hemm eqbil ġeografiku aħjar, imma għandhom jagħtu tweġibiet, tweġibiet kbar għal mistoqsijiet kbar. Dan huwa l-opinjoni tiegħi, u mbagħad, inti taf, kulħadd ikollu l-possibilità li jifhem.
Kelliem 2en
Dan huwa li dejjem nipprova. Bosta jkun hemm tweġiba kbira għal mistoqsijiet żgħar u l-istess jekk il-mistoqsijiet huma kbar. Iżda jien għal mistoqsija kbira lill-Kummissarju, u qbilt magħha qabel ma tkunx int bħala Kummissarju għad-Difiża, imma waħda mill-ewwel mistoqsijiet li qrajtlek bħala Ministru għad-Difiża kienet: x’taġġi tagħmel jekk l-UE tidħol f’gwerra? Taf, naf eżatt x’naġġi nagħmel jekk is-Svezja tidħol f’gwerra: hemm proċeduri, hemm files, taf. Nistgħu nkunu qed nippreparaw il-Gvern, iżda wkoll l-UE għal gwerra, u x’jista’ jsir jekk membri jkun soġġett għal attakk? U hawn, qed naqil għal ir-rapport tal-ministru, liema nara li importanti ħafna, għaliex iżżidda l-riżistenza, għaliex jekk nixtieq nistgħu nutilizzaw ir-riżorsi li jinsabu fiż-UE, u l-UE għandha wkoll riżorsi importanti f’kazu ta’ gwerra li jeħtieġ li jkunu integrati wkoll fid-disinn komuni ta’ difiża tal-NATO. Biex nafu, għalfejn huwa importanti, għandna nħarsu f’dan il-ħsieb u d-dritt li l-UE għandha f’kazu ta’ attakk armat. U din mhux biss dwar l-Artikolu 427 u 222, imma hemm ukoll affarijiet oħra, naħseb li hemm ukoll affarijiet interessanti dwar il-protokoll tas-sigurtà għal minnaccji ibridi. Għal darb'oħra, wieħed mill-merkli tal-UE huwa li jaħdem fuq is-sigurtà interna u esterna. Iżda dawn huma affarijiet li għandna nimlew, ukoll b'mod integrat, għax għamilna xi pjanifikazzjoni u xi scenarji. Jekk dan ma jkunx ipplanjat qabel, dawn ir-riżorsi m'għandhomx jaħdmu fiċ-ċivil, għaliex jintqal li huma troppo b'xewqa mill-punt ta' vista istituzzjonali.
Kelliem 1en
U dan huwa wieħed mill-ħjiel ta' messaggi importanti fuq ir-rapport tal-ministru: nipprattika dawn u, jidher, il-loġika wara l-protokoll tas-sigurtà li jużaw dan it-tip ta' struttura biex naraw kif nittrattaw ma' xi situazzjonijiet. X’inhi mistoqsija tajba, Signor Ministru, u għal darb'oħra, inti taf, u dan se jkun is-sena d-dieħla, jista’ li għamilt jien xi drabi, li kien interessanti ħafna li naraw il-programm tal-marċi għall-għada, x’se jagħmel il-Kummissjoni dwar kwistjonijiet tad-difiża u speċifikament dwar dan il-protokoll tas-sigurtà, iżda wkoll dwar l-Artikolu 427. Int taf, huwa fuq l-agenda biex dan l-Artikolu jkun operazzjonalizzat verament, kif it-talba r-rapport tal-Ministru. U għandna nifhmu li, int taf, l-Artikolu 427 jitkellem dwar appoġġ mutu għal kull mezz. Normalment kulħadd juża’ jara biss il-mezzi militari, li huwa, aħna, ftit iktar komplikat minn perspettiva militari, int taf, kif wieħed jgħaddi dan mal-NATO. B’mod ċar, hemm il-Cyprus, hemm l-Austria, hemm, int taf, gżejjer li mhumiex membri tal-NATO u huma qed jużaw biss l-Artikolu 427. Imma skond opinjoni tiegħi, l-iktar importanti għalina huwa li nifhmu li jekk inħobbna niffaċċjaw krizzi kbar, krizza ta’ gwerra, din tkun krizza li mhijiex biss il-gwerra, ovvjament, hija responsabbiltà tal-NATO, li għandu r-risposti ta’ l-Artiklu 5, il-pjanijiet militari u bħal dawn. Imma din tkun ukoll kriżi kbira f’oqsmu kollha: kriżi ekonomika, kriżi soċjali, kriżi umanitarja. U hemm fejn l-Unjoni Ewropea għandha silsila ta’ strumenti li jistgħu jkunu ta’ għajnuna kbira għall-Istati Membri li jkunu qed jitwaggħu b’din l-agressjoni. Għalhekk għandna nfittxu kif nsinkronizzaw dawn il-mekaniżmi kollha, kif nagħmluhom aċċessibbli ħafna iktar għall-implimentazzjoni, u anke nippjana xi tip ta’ għajnuna prattika li l-Prim Ministri jkollhom fuq il-mejda tagħhom. B’dan il-mod, f’ċirkostanzi ta’ kriżi, jistgħu jifhmu malajr x’inhi l-għajnuna li jistgħu jkollhom, kemm minn pajjiżi vicin, kif ukoll minn istituzzjonijiet tal-UE, li jistgħu jkunu ta’ għajnuna kbira fil-koordinazzjoni.
Minkejja li għamilt din l-esperjenza bħala Prim Ministru, bdejt nara’ l-affarij b’mod differenti, tafu. Allura, x’jista’ jsir, tafu, x’tagħmel inti bħala Prim Ministru jekk tiġi affettat minn kriżi? U mbagħad wasalt għal konklużjoni ħafna sempliċi: kunt sieħeb ħafna jekk nistgħu nitellafu lil xi ħadd fil-Kummissjoni Ewropea jew fl-istituzzjonijiet biex nitolbu għajnuna biex norganizzaw din l-għajnuna reciproka. Ma nafx li jrid jkun li jien bħala Prim Ministru għandi nitellafu lill-Iżvezja jew jien għandi nitellafu lilek, tafu, iżda kont seħħ ħafna għaliex ikun hemm xi forma ta’ network jew sistema stabbilit li tinġaġġ aktivata u li taħdem. Dan huwa x’qiegħed nara’ bħala ħtieġa kbira ħafna. Per eżempju, llum qed naħdem fuq il-priorità li għandna bħalissa, li hi l-mobilità militari.
Kelliem 2en
Iva. Meta naraw biss għal meta kont naraw għal dak li kont naraw iżda kont inkun naf ukoll waqt li kienu qed nitkellmu dwar din il-mobilità militari li kont qed naraw b’mod iżżejjed semplifikat x’inhi din il-mobilità militari u ejja aħna bżonn naqsu l-każijiet li nsejħulhom il-“Schengen militari” kif naqsu dawn il-permessi fuq il-ħduod li huwa, intendi, suġġett legali, imbagħad jeħtieġ li nħallsu flus biex niffinanzjaw l-infrastruttura, ejja, triqat u ferroviji u bħal dawn, iżda dan huwa wkoll magħruf ħafna, imma biss issa bdejt naf li tista’ tkun hemm permessi, tista’ tkun hemm triqat u pontijiet, imma qabel kollox tista’ tkun hemm defiċit ta’ mezzi ta’ trasport, li huwa realtà’ illum, u zweit anke jekk tkun hemm biżżejjed ta’ mezzi ta’ trasport, il-koordinazzjoni ta’ dawn il-movimenti kollha jeħtieġ li nifhmu. Qabel kollox l-istrateġiji ta’ NATO biex jibgħat 100,000 soddu f’10 jiem għall-qafas tal-ħadra, 10 jiem, 100,000 soddu. Silt lill-esperti ta’ NATO, brigata waħda ta’ 5,000 soddu biex tinħadem għall-qafas tal-ħadra jekk tuża triqat il-konvoj ta’ karrigi li jkunu jgħarrfu b’xulxin ikun 12 kilometri twil. Brigata waħda ta’ 1,100 soddu ta’ NATO, l-ewwel tier, tkun 20 brigadi, allura hija sempli ħesħa. Huwa ħafna twil, ejja, brigata waħda 4,000 kontenituri, normalment nagħmlu l-kalkolu hekk. Probabilment itnejn qed nitkellmu bix-xogħol, issa qed nkun ħafna parti mill-problema hawn, għax qed nħallu sa Kjruna għal port spazjali tagħna. Imma ejja, hu ċar ħafna li jekk f’stata membri jew alleata tkun esposta għal attakk armat u NATO tkun se tigi, intendi, u l-klausola ta’ Artikolu 5 u l-istrateġiji tad-difiża ta’ NATO hija r-risposta tagħna l-ewwel. Imma hemm ukoll, kif qal il-kommissarju, rwol importanti ħafna għall-UE f’aspetti oħra, d-diplomazija, finanzjarjament u bħal dawn, u qed nitgħallmu xi lezzjonijiet diffiċli fuq dan ukoll f’Ukrajna fejn l-UE qed tipparteċipa b’mod attiv.
rwol importanti, quindi kont kien biss ridiet niddiskutu. Kont diġà qalet li kont nixtieġel nitella’ l-mistoqsijiet tal-pubbliku, imma naħseb, kif qal il-Ministru, li kontu ftit qed nitkellmu ħafna u forsi m’għandniex kif inhi d-disciplina, jew forsi m’għandniex kif inhi rispett użi ta’ żmien u suġġetti li kienu jista’ li kbar ħafna u jiddependu. Imma fhemt li għandkom trasport u trid tmur. Fuq dan, nixtieġ kont nitella’ grazzi ħafna u naħseb li kont qrajt ħafna mistoqsijiet li nittama li nistgħu nghinuna b’dawn il-“big bang” intellettwali kbiri li għandna illum. Grazzi ħafna. Tajjeb, grazzi ħafna, grazzi. Grazzi. Tajjeb, qed nqassru, allura muru hawn, ħu l-mikrofown u issa…